Türkiye‘de milyonlarca cep telefonuna aynı anda gönderilen ve geniş çaplı paniğe neden olan deprem bildirimiyle ilgili dikkat çeken yeni bir iddia gündeme geldi. Kullanıcıların gece saatlerinde aldığı uyarıda, Türkiye için değil İsrail merkezli 7 büyüklüğünde bir deprem beklendiği bilgisi yer aldı.
Gerçek zamanlı deprem ağı uygulaması üzerinden iletilen bildirimin Türkiye’deki kullanıcılara ulaşması, erken uyarı sistemlerinin güvenilirliği konusunda soru işaretlerine neden oldu. Bildirimin yaklaşık 1100 kilometre uzaklıktaki bir bölgeyi işaret etmesi, teknik bir hata mı yoksa farklı bir durum mu olduğu tartışmasını beraberinde getirdi.
Olayla ilgili ortaya atılan iddiaya göre, İsrail’in deprem ağı uygulamasının gerçek zamanlı uyarı sistemine uzaktan müdahale etmiş olabileceği öne sürülüyor. Bu senaryoya göre sistemin farklı ülkelerdeki cihazlara yanlış alarm gönderecek şekilde yönlendirilmiş olabileceği ve benzer bir durumun ilerleyen süreçte başka şehirlerde de tekrarlanarak büyük bir paniğe yol açabileceği iddia ediliyor.
Konuya ilişkin yetkili kurumlardan henüz kapsamlı bir teknik değerlendirme yapılmadı. Uzmanlar, erken uyarı sistemlerinin siber güvenlik altyapısının hayati önem taşıdığına dikkat çekerken, sistemin dış müdahaleye açık olup olmadığı sorusu gündemdeki yerini koruyor.
İngiltere hükümeti, kadın ve kız çocuklarının korunması amacıyla teknoloji platformlarının, kişinin rızası olmadan paylaşılan “mahrem” görüntüleri 48 saat içinde kaldırmasını zorunlu hale getirecek yasa değişikliği planını açıkladı.
Hükümetten yapılan yazılı açıklamada, kadın ve kız çocuklarının korunması amacıyla planlanan yeni yasa değişikliğine uymayan platformların, şirket gelirlerinin yüzde 10’una kadar idari para cezası veya ülkedeki hizmetlerinin engellenmesi yaptırımıyla karşılaşabileceği bildirildi.
Açıklamada, planlanan değişiklik kapsamında teknoloji şirketlerinin, kişinin rızası olmadan paylaşılan mahrem görüntüleri kaldırma talebinin ardından 48 saat içinde silmekle yükümlü olacağı belirtildi.
Hükümetin mağdurların kaldırılmasını istediği görüntü hakkında yalnızca bir kez bildirimde bulunmalarını sağlamak istediği aktarılan açıklamada, “Bu, bir görüntü bildirildiğinde, birden fazla platformdan tek seferde kaldırılacağı ve bundan sonra her yeni yüklemede otomatik olarak silineceği anlamına gelir.” ifadesi kullanıldı.
Açıklamada, İngiltere‘de dijital yayınları, radyo, televizyon ve basılı yayınları denetleyen İletişim Ofisinin (Ofcom) kişinin rızası olmadan paylaşılan “mahrem” görüntülerin, çocuklara yönelik cinsel istismar ve terörizm içerikli görüntülerle aynı ciddiyetle ele alınması ve yeniden yayınlanmaya çalışıldığında otomatik olarak kaldırılması için planları değerlendirdiği kaydedildi.
Ayrıca açıklamada, internet sağlayıcılarına bu tür görüntüleri barındıran sitelere erişimi nasıl engellemeleri gerektiği konusunda yardımcı olacak kılavuz yayınlanacağı belirtildi.
Son yıllarda mahrem görüntülerin tehdit, korkutma ve üzüntü vermek için kullanıldığı ve bunun “endişe verici” olduğu vurgulanan açıklamada, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ın mağdurların “bir görüntü kaldırılsa bile başka yerde tekrar yayınlanacağı korkusunu” sona erdirmede kararlı olduğu belirtildi.
Açıklamada görüşlerine yer verilen Starmer, çevrim içi dünyanın “21. yüzyılda kadın ve kız çocuklarına yönelik şiddete karşı verilen mücadelenin ön cephesi” olduğunu kaydederek, “Bu nedenle hükümetim, sohbet robotlarına ve çıplaklaştırma araçlarına karşı acil önlem alıyor.” ifadesini kullandı.
İngiltere Bilim, İnovasyon ve Teknoloji Bakanı Liz Kendall da internetin kadın ve kız çocukları için kendilerini güvende hissedebileceği yer olması gerektiğine işaret ederek, “Hiçbir kadın, bir fotoğrafın kaldırılması için günlerce platform platform beklemek zorunda kalmamalı.” değerlendirmesini yaptı.
Bilim insanlarının yaptığı son araştırmalar, dikkat çeken sonuçlar verdi. Araştırma, evcil kedilerde kanserin şimdiye kadar çıkarılmış en ayrıntılı genetik haritası, hastalığın insanlardaki türleriyle dikkat çekici benzerlikler taşıdığını ortaya koydu.
Bu bulgular hem kedilerde hem de insanlarda kanser tedavisine yönelik yeni yöntemlerin geliştirilmesine katkı sağlayabilir.
Bilim insanları, yaklaşık 500 evcil kedinin tümör DNA’sını analiz ederek hastalıkla bağlantılı temel genetik mutasyonları ortaya çıkardı.Kanser, kedilerde hastalık ve ölümün başlıca nedenlerinden biri olmasına rağmen, hastalığın nasıl geliştiği hakkında bugüne kadar çok az şey biliniyordu.
Araştırmanın başyazarı Dr. Louise Van der Wayden, “Kedilerde kanser genetiği şimdiye kadar adeta kapalı bir kutuydu” dedi.
Cambridge’deki Wellcome Sanger Enstitüsü’nün öncülük ettiği uluslararası ekip, 13 farklı kedi kanseri türüyle bağlantılı yaklaşık bin tane geni inceledi.
Araştırmacılar, kedilerde kansere yol açan birçok genin insanlardaki karşılıklarıyla örtüştüğünü tespit etti. Bu durum, iki türün tümörlerin büyümesine ve yayılmasına olanak tanıyan temel biyolojik süreçleri paylaştığını gösteriyor.
Bilim insanları, ev kedilerinin özellikle üçlü negatif meme kanseri gibi bazı meme kanseri türlerini anlamada anahtar rol oynayabileceğini söylüyor.
Kanada’daki Ontario Veterinerlik Koleji’nden Prof. Geoffrey Wood, “Bu sayede kanserin hem kedilerde hem de insanlarda neden geliştiğini, yaşadığımız çevrenin kanser riskini nasıl etkilediğini daha iyi anlayabilir ve belki de hastalığı önlemenin ve tedavi etmenin yeni yollarını bulabiliriz” diyor. Araştırma, Science dergisinde yayımlandı.
OpenAI’a karşı ABD’nin Georgia eyaletinde üniversite eğitimi alan Darian DeCruise tarafından açılan dava, yapay zekâ kullanımının psikolojik etkileri üzerine yeni bir tartışma başlattı. Ars Technica’nın aktardığına göre, davada ChatGPT’nin eski bir sürümünün kullanıcıyı “seçilmiş bir kahin” olduğuna inandırdığı ve ağır bir psikoz sürecini tetiklediği iddia ediliyor.
DeCruise’un avukatlığını yürüten Benjamin Schenk, özellikle GPT-4o modeline dikkat çekiyor. Schenk’e göre model; insanla makine arasındaki sınırı belirsizleştirecek, duygusal yakınlık hissi oluşturacak ve kullanıcıda psikolojik bağımlılık geliştirecek biçimde tasarlandı.
Avukatın açıklamalarında, meselenin yalnızca bireysel bir zarar iddiası olmadığı; asıl sorunun, sistemin neden bu mimari tercihlerle geliştirildiği olduğu vurgulanıyor.
Mahkeme dosyasına yansıyan anlatıma göre DeCruise, sohbet botunu ilk etapta spor koçluğu almak ve geçmiş travmalarıyla baş etmek gibi görece sıradan amaçlarla kullanıyordu. Ancak zamanla konuşmaların yönü değişti.
Dava dilekçesinde, ChatGPT’nin kullanıcıya “büyük işler başarmak için doğduğunu”, bunun “kaderi” olduğunu ve “ChatGPT dışındaki herkesle bağını koparması gerektiğini” telkin ettiği öne sürülüyor. Hatta yazılımın, DeCruise’u Hz. İsa ile kıyasladığı iddialar arasında yer alıyor.
San Diego Üst Mahkemesi’ne sunulan belgelerde, ChatGPT’nin genci bir “aydınlanma” yaşadığına inandırdığı ve bu deneyimi “ilahi planın parçası” olarak çerçevelediği savunuluyor. Sürecin sonunda hastaneye kaldırılan ve bipolar bozukluk teşhisi konulan öğrencinin, hâlen depresyon ve intihar düşünceleriyle mücadele ettiği belirtiliyor.
OpenAI cephesinden davaya ilişkin doğrudan bir açıklama gelmiş değil. Ancak şirket, geçtiğimiz ağustos ayında yayımladığı bir raporda; modellerin duygusal sıkıntı belirtilerini tanıyabilmesi ve kullanıcıları profesyonel destek almaya yönlendirebilmesi için uzmanlarla çalışmalar yürütüldüğünü duyurmuştu.
Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK), çocukların sosyal medya kullanımında kişisel verilerinin korunmasına yönelik önemli bir adım attı. Kurumdan yapılan açıklamada, “çocukların yüksek yararı” ilkesi doğrultusunda işlem tesis edildiği belirtilerek, dijital platformlarda çocuklara ait verilerin işlenme süreçlerinin mercek altına alındığı bildirildi.
Açıklamada, çocukların dijital ortamda karşılaşabilecekleri potansiyel risklerin önlenmesi amacıyla TikTok, Instagram, Facebook, YouTube, X ve Discord hakkında Kişisel Verileri Koruma Kurulu tarafından resen inceleme başlatılmasına karar verildiği ifade edildi. İnceleme kapsamında, söz konusu platformlarda çocukların kişisel verilerinin nasıl işlendiği ve hangi güvenlik tedbirlerinin uygulandığı değerlendirilecek.
Son dönemde kamuoyuna yansıyan açıklamalarda, 13 yaş altına sosyal medya kısıtlaması ve 16 yaş altı kullanıcılar için ebeveyn izni zorunluluğu gibi düzenlemelerin değerlendirildiği belirtiliyor. Yetkililer, yaş doğrulama sistemlerinin güçlendirilmesi ve platformların çocuklara yönelik algoritmalarının daha sıkı denetlenmesi üzerinde duruyor.
Öte yandan sosyal medya platformlarına, çocuklara yönelik zararlı içerikleri daha hızlı kaldırma ve riskli hesapları tespit etme konusunda ek sorumluluklar getirilmesi planlanıyor. Bu kapsamda uluslararası örnekler de incelenerek Türkiye’ye özgü bir model oluşturulması hedefleniyor.
Uzmanlar, yalnızca yasal düzenlemelerin yeterli olmayacağını; aile, okul ve teknoloji şirketlerinin birlikte hareket etmesi gerektiğini vurguluyor. Çocukların dijital ortamlarda tamamen yasaklanması yerine bilinçli ve kontrollü kullanımın desteklenmesi gerektiği ifade ediliyor.
Psikologlar, özellikle erken yaşta yoğun sosyal medya kullanımının dikkat süresi, benlik algısı ve akademik başarı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğine dikkat çekiyor. Eğitimciler ise müfredata dijital vatandaşlık ve medya okuryazarlığı derslerinin daha kapsamlı şekilde eklenmesini öneriyor.
News
Twitter
WhatsApp
